Ukrayna, Rusya ile süregelen savaşı nedeniyle ABD ve AB devletlerinden büyük destekler almıştı. Bu desteğin en önemli ayaklarından biri de ABD'den gelen askeri ve mali yardımlardı. Ancak ABD’nin Ukrayna’ya yönelik yardımları durdurma kararı alması hem Ukrayna’da hem uluslararası arenada büyük yankı uyandırdı.
Donald Trump'ın talimatıyla, Ukrayna'ya yapılan askeri destek geçici olarak askıya alındı. Bu karar, Trump ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski arasında Oval Ofis'te yaşanan tartışmanın ardından alındı.
Beyaz Saray yetkilileri, askıya alma kararının, henüz Ukrayna'ya ulaşmamış tüm askeri teçhizat için de geçerli olduğunu belirtti. Trump yönetimi, bu adımın Ukrayna üzerindeki baskı stratejisinin bir parçası olduğunu ifade etti.
Bu gelişme, Ukrayna-Rusya çatışmasında önemli bir dönüm noktası olabilir. ABD'nin askeri desteğinin kesilmesi, Ukrayna'nın savaş kapasitesini zayıflatacaktır. Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, Ukrayna'ya mali ve askeri desteğinin süreceğini ilan etti. Ancak çöküşün eşiğine gelen Ukrayna’nın savaşı devam ettirebilmesi için bu desteği arttırmaya mecbur kalacak. Ukrayna’da savaş kundakçılığına devam eden AB’nin, ABD olmadan savaşın mali ve askeri yükünü taşıyabilmesi ise kolay görünmüyor.
Yaşanan tartışmalar ve ABD'nin aldığı karar, Ukrayna'nın savunma stratejileri ve uluslararası ilişkileri üzerinde önemli etkilere yol açacak. Önümüzdeki günlerde netleşmesi beklenen ABD'nin nihai kararı AB ve diğer müttefik ülkeleri tedirgin ediyor. Zira ABD olmadan bu savaşı sürdürmek onları zorlayacak.
ABD’nin yardımları kesmesi veya azaltması Ukrayna için de ciddi sonuçlar doğuracaktır. Zelenski rejimi, savaşın başından bu yana ABD’den önemli miktarda silah, mühimmat, istihbarat ve eğitim desteği aldı. Yardımların kesilmesi, Ukrayna’nın hem saldırı hem savunma kabiliyetini zayıflatacak ve Rusya’nın ilerlemesini kolaylaştıracaktır. Bu durum cepheye gönderecek asker bulmakta zorlanan Ukrayna ordusunda moral çöküntüye de yol açabilir.
ABD’nin Ukrayna'ya desteğini kesmesi, Avrupa ülkelerinin Ukrayna savaşının tüm yükünü taşımalarını zorunlu hale getirecek. Bu ise ekonomik krizle boğuşan birçok Avrupa ülkesi için Rusya'ya karşı hem ekonomik hem siyasi hezimet anlamına gelecek ve savaşın seyrini ciddi şekilde etkileyecektir.
Bu gelişmeler hem Ukrayna savaşının seyri hem dünyada devam eden çatışmalar açısından önem taşıyor. Önümüzdeki süreçte ABD’nin alacağı nihai karar savaşın hem gidişatına hem Avrupa’daki dengelerin yeniden şekillenmesine etki edecek. Hegemonya çatışmaları devam ederken yeni dünya düzeninin şekillenme sürecinin sancıları da şiddetleniyor.
Z. Rosa